Święto przypadające w sobotę
Zgodnie z art. 130 § 2 Kodeksu pracy, każde święto przypadające w innym dniu niż niedziela, obniża wymiar czasu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym o 8 godzin. Jeżeli święto to przypada w sobotę, pracodawca jest obowiązany udzielić pracownikowi innego dnia wolnego od pracy w celu zachowania przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy.
Zgodnie z kalendarzem na 2026 rok taka sytuacja wystąpi dwukrotnie:
- 15 sierpnia i 26 grudnia.
Przypomnienie – wymiar czasu pracy oblicza się poprzez:
- pomnożenie 40 godzin przez liczbę tygodni przypadających w danym okresie rozliczeniowym,
- dodanie do otrzymanego wyniku iloczynu 8 godzin i liczby dni pozostałych do końca okresu rozliczeniowego, przypadających od poniedziałku do piątku,
- odjęcie od wyniku iloczynu 8 godzin i liczby świąt występujących w okresie rozliczeniowym, przypadających w innym dniu niż niedziela.
Przykład 1
Pracownik jest zatrudniony w podstawowym systemie czasu pracy, w jednomiesięcznym okresie rozliczeniowym, od poniedziałku do piątku po 8 godzin dziennie. Z uwagi na święto przypadające w sierpniu 2026 r. jego nominalny czasu pracy do przepracowania wynosi 160 godzin, co odpowiada 20 dniom pracy. W sierpniu 2026 roku liczba dni roboczych wynosi 21. Ponieważ 15 sierpnia przypada w sobotę, pracodawca – aby zachować prawidłowy wymiar czasu pracy – musi wyznaczyć pracownikowi dzień wolny, w terminie ustalonym przez siebie w trybie jednostronnej decyzji bądź indywidualnie w porozumieniu z pracownikiem. Decyzja o przyjęciu konkretnego modelu powinna wynikać z przyjętej w zakładzie praktyki lub z regulaminu pracy, jeżeli taki obowiązuje.
Podobnie jest w grudniu 2026 roku.
Usprawiedliwiona nieobecność w pracy
Jeżeli jednak pracownik w dniu wyznaczonym jako wolny za święto będzie przebywał na urlopie wypoczynkowym, urlopie macierzyńskim lub zwolnieniu lekarskim, pracodawca nie ma obowiązku udzielania innego dnia wolnego. Uznaje się bowiem, że dzień wolny został „wykorzystany”, ponieważ pracownik nie świadczył w tym dniu pracy – niezależnie od przyczyny nieobecności.
Przykład 2
Pracodawca zarządzeniem ustalił 28 grudnia 2026 r. dniem wolnym od pracy w zamian za święto przypadające 26 grudnia 2026 r. (w sobotę). Pracownik złożył wniosek o udzielenie urlopu wypoczynkowego w okresie 28–31 grudnia 2026 r. W tej sytuacji nie jest możliwe udzielenie urlopu wypoczynkowego w dniu 28 grudnia, ponieważ jest to dzień wolny od pracy ustalony decyzją pracodawcy. Pracodawca nie ma też obowiązku udzielenia innego dnia wolnego w zamian za to święto.
Kto nie otrzyma dnia wolnego za święto przypadające w sobotę
Jeżeli liczba dni pracy pracownika w tygodniu jest mniejsza niż pięć (np. pracownik pracuje cztery dni w tygodniu), nie ma konieczności udzielania mu dnia wolnego za święto przypadające w dzień wolny wynikający z jego harmonogramu pracy. Dotyczy to na przykład:
- pracowników zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu pracy,
- pracowników objętych równoważnym systemem czasu pracy, w którym dobowy wymiar czasu pracy może być wydłużony do 12 godzin, w zamian za zapewnienie innych dni wolnych od pracy ponad obowiązującą liczbę niedziel, świąt i dni wolnych
W takich przypadkach zasada przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy zostaje zachowana, nawet jeśli święto przypada w dzień wolny.
Przykład 3
Pracownik jest zatrudniony na pełny etat w równoważnym systemie czasu pracy, w jednomiesięcznym okresie rozliczeniowym. Zgodnie z harmonogramem pracuje w wybrane dni po 12 godzin.
W sierpniu 2026 roku pracodawca zaplanował mu 13 dni pracy po 12 godzin oraz jeden dzień pracy w wymiarze 4 godzin. Jest to działanie prawidłowe, ponieważ pracodawca zaplanował pracownikowi 160 godzin, zgodnie z zasadą obliczania wymiaru czasu pracy uwzględniającą święto – patrz ramka powyżej.
Znaczenie okresu rozliczeniowego
W przypadku jednomiesięcznego okresu rozliczeniowego dzień wolny w 2026 roku za święto 15 sierpnia musi zostać udzielony w sierpniu, za święto 26 grudnia – w grudniu.
Jeżeli u pracodawcy obowiązuje kilkumiesięczny okres rozliczeniowy, dzień wolny za święto przypadające w sobotę może zostać wykorzystany w dowolnym miesiącu, najpóźniej do końca trwania obowiązującego w zakładzie okresu rozliczeniowego.